

Czym są spółdzielnie energetyczne i jakie są korzyści
Spółdzielnia energetyczna – co to jest?
Spółdzielnia energetyczna to forma organizacji, w której grupa osób, wspólnot, firm lub samorządów wspólnie wytwarza, zarządza i korzysta z energii elektrycznej. Jej podstawowym celem jest zapewnienie członkom lokalnej, tańszej i ekologicznej energii, przy jednoczesnym wspieraniu odnawialnych źródeł energii (OZE) i społeczności lokalnej.
Jak działa spółdzielnia energetyczna?
Spółdzielnia energetyczna funkcjonuje na zasadzie wspólnego posiadania i współzarządzania infrastrukturą energetyczną. Może inwestować w różne źródła energii odnawialnej, takie jak:
-
panele fotowoltaiczne,
-
małe elektrownie wiatrowe,
-
mikroelektrownie wodne,
-
inne technologie OZE dostępne w regionie.
Energia wytwarzana przez spółdzielnię może być:
-
zużywana bezpośrednio przez członków spółdzielni, co pozwala obniżyć rachunki za prąd,
-
sprzedawana do sieci, generując dodatkowe przychody dla spółdzielni.
Jedną z kluczowych zalet spółdzielni jest możliwość wewnętrznej wymiany energii bez dodatkowych opłat dystrybucyjnych, co czyni ją bardziej opłacalną w porównaniu do tradycyjnego odbioru energii z sieci publicznej.
Korzyści dla członków spółdzielni
Członkostwo w spółdzielni energetycznej niesie wiele korzyści, zarówno ekonomicznych, jak i społecznych:
-
Niższe rachunki za energię dzięki produkcji lokalnej i wewnętrznej wymianie energii,
-
Niezależność energetyczna – mniejsze uzależnienie od dużych dostawców energii,
-
Wspieranie zielonej energii i ekologii, co przyczynia się do redukcji emisji CO₂,
-
Wspólne podejmowanie decyzji dotyczących sposobu wytwarzania i dystrybucji energii,
-
Budowanie społeczności lokalnej – członkowie wspólnie dbają o rozwój energetyczny i ekonomiczny swojego regionu,
-
Możliwość pozyskiwania dodatkowych funduszy i dotacji na rozwój infrastruktury OZE.
Organizacja i zarządzanie
Spółdzielnia energetyczna funkcjonuje na zasadach spółdzielczości – decyzje podejmowane są demokratycznie przez członków, zgodnie z zasadą „jeden członek, jeden głos”. Członkowie mogą uczestniczyć w:
-
planowaniu inwestycji w nowe źródła energii,
-
określaniu zasad korzystania z wytwarzanej energii,
-
decydowaniu o strategii rozwoju i alokacji nadwyżek finansowych.

Jakie warunki trzeba spełnić, żeby spółdzielnia energetyczna mogła powstać?
Aby założyć i prowadzić spółdzielnię energetyczną, należy spełnić kilka formalnych, organizacyjnych i technicznych warunków.
1. Utworzenie spółdzielni (formalna rejestracja)
-
Założyciele: spółdzielnię może założyć co najmniej 10 osób fizycznych lub 3 osoby prawne.
-
Statut: trzeba przygotować statut spółdzielni, który określa cele, zasady działania, strukturę i sposób rozliczeń między członkami.
-
Rejestracja w KRS: spółdzielnia musi zostać wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego, co nadaje jej osobowość prawną.
2. Uzyskanie statusu spółdzielni energetycznej
-
Wpis do rejestru spółdzielni energetycznych prowadzonego przez Dyrektora Generalnego KOWR.
-
Statut spółdzielni musi być zgodny z ustawą o odnawialnych źródłach energii, m.in. w zakresie rozliczeń energii produkowanej i konsumowanej przez członków.
3. Członkowie i organizacja
-
Spółdzielnia może mieć od 3 do 1000 członków (w zależności od formy prawnej).
-
Wszyscy członkowie powinni być objęci tymi samymi zasadami umów z operatorem i sprzedawcą energii.
4. Instalacje i zasoby energetyczne
-
Łączna moc zainstalowanych źródeł OZE nie może przekraczać 10 MW.
-
Energia wytwarzana przez źródła w spółdzielni musi stanowić co najmniej 70% zapotrzebowania energetycznego wszystkich członków spółdzielni, aby spełnić wymogi ustawy i umożliwić rozliczenia wewnętrzne.
5. Podłączenie i rozliczenia
-
Członkowie spółdzielni oraz instalacje muszą być podłączeni do sieci tego samego operatora systemu dystrybucyjnego (DSO).
-
Operator instaluje liczniki zdalnego odczytu i wspiera rozliczenie energii.
6. Umowy i formalności energetyczne
-
Po uzyskaniu rejestru spółdzielnia zawiera umowy z:
-
sprzedawcą energii,
-
operatorem systemu dystrybucyjnego,
ustalając zasady bilansowania i rozliczania produkcji i zużycia energii.
-


